سیدمحمد رستگاری مدیرکل میراثفرهنگی گردشگری و صنایعدستی استان یزد در یادداشتی به مناسبت روز حمل و نقل نوشت: صنعت گردشگری در جهان امروز، دیگر تنها بر جاذبههای بصری و تاریخی استوار نیست، بلکه زنجیرهای از خدمات است که نخستین و حیاتیترین حلقه آن، حمل و نقل و امنیت در مسیر است. وقتی از یزد، این نگین درخشان کویر و نخستین شهر خشتی جهان سخن میگوییم، در واقع از مقصدی حرف میزنیم که هزاران مسافر را از دورترین نقاط جغرافیایی به سوی خود فرا میخواند. در این میان، جادهها و خطوط ریلی و هوایی، نه فقط مسیرهای عبور، بلکه رگهای حیاتی هستند که خون گرم حیات و رونق را به پیکره صنعت گردشگری ما تزریق میکنند. روز ملی ایمنی حمل و نقل، فرصتی مغتنم است تا به این نکته بیندیشیم که چگونه میتوانیم با ارتقای استانداردهای ایمنی، زمینه سفر مسئولانه و آرام را برای همگان فراهم آوریم.
گردشگری و حمل و نقل دو بال پرواز برای رسیدن به توسعه پایدار اقتصادی هستند. در استان یزد، با توجه به پراکندگی جاذبههای تاریخی و طبیعی، از کویرهای بکر و پرستاره گرفته تا روستاهای هدف گردشگری در دل کوهستانها، نقش حمل و نقل ایمن دوچندان میشود. چالشهایی که امروز در حوزه تصادفات جادهای یا نقص زیرساختها با آنها روبرو هستیم، مستقیماً بر تصویر ذهنی گردشگر از مقصد اثر میگذارند. یک حادثه رانندگی کوچک در مسیر یک بنای تاریخی، تلخی وصفناپذیری به خاطرات سفر میافزاید که شاید سالها تلاش فرهنگی و تبلیغاتی ما را برای جذب مسافر، تحتشعاع قرار دهد. بنابراین، نگاه ما به جاده باید نگاهی صیانتی باشد؛ همانگونه که از یک اثر تاریخی مراقبت میکنیم، باید از جان و آرامش مسافران در مسیرهای منتهی به این آثار نیز پاسداری کنیم.
توسعه زیرساختهای حمل و نقل سبز با تمرکز بر ظرفیتهای ریلی، یکی از ایمنترین و پایدارترین راهکارها برای پیوند قطبهای میراثفرهنگی کشور است. استان یزد به عنوان یکی از اضلاع اصلی «مثلث طلایی گردشگری ایران»، نقشی حیاتی در اتصال این زنجیره ارزشمند ایفا میکند. تقویت پیوند ریلی میان یزد، اصفهان و شیراز نه تنها بار ترافیکی و خطرات جادهای را در این مسیرهای پرتردد کاهش میدهد، بلکه ضریب ایمنی سفر را برای گردشگران داخلی و بینالمللی به شکل چشمگیری ارتقا میبخشد. در این میان، راه اندازی و توسعه «قطار گردشگری» یک راهکار هوشمندانه برای تبدیل مسیر به بخشی از جاذبه سفر است. وقتی گردشگر در کمال امنیت و رفاه، از میان چشماندازهای کویری و دشتهای تاریخی عبور میکند، مفهوم ایمنی با لذت کشف و شهود گره میخورد. قطار گردشگری به عنوان یک هتل متحرک، چالشهای مربوط به خستگی رانندگان را به صفر نزدیک میکند و فرصتی بیبدیل برای توزیع عادلانه ثروت در مسیرهای ریلی فراهم میسازد.
برای رفع چالشهای موجود در سایر بخشها نیز باید به سمت راهکارهای عملیاتی و نوآورانه حرکت کرد. ایجاد «ایستگاههای تجربه بینراهی» به جای مجتمعهای خدماتی سنتی، گامی موثر در کاهش حوادث است. در این طرح، نقاط حادثهخیز که ناشی از خوابآلودگی رانندگان در مسیرهای کویری است، با ایجاد فضاهای کوچک اما با معماری خلاقانه و بومی، به توقفگاههایی جذاب تبدیل میشوند. این ایستگاهها با ارائه دمنوشهای گیاهی محلی و ایجاد فضاهای کوتاه استراحت، راننده را ترغیب به توقف میکنند و بدین ترتیب، زنجیره خستگی در جادههای طولانی کویری قطع میشود. این اقدام نه تنها ایمنی را بالا میبرد، بلکه زمینه اشتغال جوامع محلی را نیز فراهم میسازد.
بهرهگیری از فناوریهای هوشمند در مدیریت مسیرهای گردشگری نیز یک ضرورت است. ایجاد اپلیکیشنهای اختصاصی گردشگری یزد که نقاط حادثهخیز، وضعیت لحظهای آب و هوا در کویر و نزدیکترین مراکز امدادی را به صورت آنلاین به گردشگر و راننده هشدار میدهند، میتواند نقش بسزایی در پیشگیری از حوادث داشته باشد. همچنین، نصب تابلوهای اطلاعرسانی چندزبانه در مسیر مقاصد هدف گردشگری مانند خرانق، عقدا و بنادک سادات، دسترسی ایمن گردشگران خارجی را تضمین میکند و از سرگردانی آنها در مسیرهای فرعی جلوگیری مینماید. ما معتقدیم که هر گامی در جهت تقویت هوشمندسازی مسیرها، در واقع گامی بلند در مسیر صیانت از اعتبار بینالمللی ایران به عنوان یک مقصد امن است.
موضوع احیای کاروانسراهای تاریخی در مسیرهای اصلی به عنوان پایگاههای ایمنی و امداد جادهای، یک راهکار هوشمندانه برای پیوند میراث و ایمنی است. جان بخشیدن دوباره به این بناها با کاربری جدید خدماتی و رفاهی، میتواند به احیای هویت تاریخی جادههای یزد کمک کند و در عین حال، فضایی استاندارد برای توقف و رفع خستگی مسافران فراهم آورد. این کاروانسراها در گذشته نیز پناهگاه امن مسافران بودهاند و امروز میتوانند در قالبی مدرن، ایفاگر نقش حیاتی خود در حفظ جان گردشگران باشند. استفاده از این ظرفیتهای تاریخی، هزینههای ساخت ابنیه جدید را کاهش داده و به حفاظت از خود آثار نیز کمک میکند.
تربیت نیروی انسانی متخصص در بخش حمل و نقل گردشگری، از رانندگان اتوبوسهای توریستی تا راهنمایان مسیر، یک ضرورت انکارناپذیر است. رانندهای که به اهمیت آرامش مسافر واقف است و با قوانین ایمنی روز آشنایی کامل دارد، در واقع سفیر فرهنگی ما در جادهها است. ما در استان یزد با برگزاری دورههای آموزشی تخصصی، سطح کیفی خدمات در این بخش را ارتقا میدهیم تا گردشگر از بدو ورود به مرزهای استان، حس امنیت و تکریم را لمس کند. ایمنی، محصول یک خرد جمعی است که در آن، از سیاستگذاران کلان تا رانندگان خرد، همگی در قبال جان و مال انسانها مسئول هستند.
آینده گردشگری یزد در گروی توانایی ما در ایجاد یک شبکه ارتباطی ایمن و پایدار است. با تمرکز بر رفع چالشهای جادهای، ارتقای کیفیت خدمات حمل و نقل و آموزش صحیح نیروی انسانی، میتوانیم اطمینان حاصل کنیم که گردشگران با آرامش کامل به سراغ کشف زیباییهای استان ما میآیند. امنیت در مسیر، تضمینکننده بازگشت دوباره مسافر و تداوم رشد اقتصادی از طریق صنعت گردشگری است. یزد جهانی، شایسته بهترین و ایمنترین زیرساختها است و ما در این مسیر، از هیچ تلاشی فروگذار نخواهیم کرد تا امنیت، امضای ماندگار سفرهای یزد باشد.
انتهای پیام/
نظر شما